Wat zijn de beste kengetallen om de vruchtbaarheidsituatie van mijn veestapel in te schatten?

Tot nu toe staan we vooral stil bij tussenkalftijd, non return cijfers en aantal rietjes per dracht oftewel het efficiëntiegetal, maar zijn dat nog steeds de beste getallen om ons op te focussen wanneer we de vruchtbaarheidscijfers op onze bedrijven willen verbeteren?

We kunnen het beste sturen op drachtigheidspercentage of pregrate zoals er vaak over gesproken wordt. Dit is de kans dat koeien welke drachtig gemaakt moeten worden, in een cyclus van 3 weken ook werkelijk drachtig worden. Hierbij is pregrate het resultaat van % tochtwaarneming x % conceptie. Gemiddeld liggen deze getallen in Nederland op ongeveer 50% tochtwaarneming en 45% conceptie. Daarmee ligt de pregrate op gemiddeld 23%.
Tussen bedrijven is er een enorme spreiding voor deze getallen. De betere bedrijven laten zien dat 35% pregrate haalbaar is, waartegenover bedrijven staan die beneden de 15% scoren. Als we op 60 dagen na afkalven beginnen met insemineren dan hebben de betere bedrijven de koeien gemiddeld dragend binnen 60 dagen en slechtere bedrijven hebben hiervoor zeker 130 dagen nodig oftwel 6-7 cycli.
Tussenkalftijd en non returncijfers zijn onbetrouwbare getallen die te laat beschikbaar zijn om op te kunnen sturen.

komt het in de praktijk voor, dat de bedrijven met een hoger % tochtwaarneming in het algemeen een hoger % conceptie scoren?

Beste Evert Jan,
Er is geen directe relatie tussen de beide kenmerken, maar uit jou vraagstelling blijkt dat je er zelf misschien een bepaalde gedachtengang bij hebt en wel een mogelijke relatie verwacht. Indien dit zo is dan wil ik je vragen dit te verwoorden.

Hallo Bartele,

Mijn verwachting is dat de ondernemer, die een hoger % tochtwaarnemingen scoort, eveneens een ondernemer is / zal zijn, die een betere waarneming van de tocht als zodanig realiseert. Daarmee verkrijgt de ondernemer meer zicht op de periode van tochtigheidsduur van de waargenomen tocht. Bijgevolg is dat de ondernemer beter in staat zal zijn het juiste moment van inseminatie te bepalen: resultaat is hoger % conceptie.

Weliswaar / vooralsnog geen statistisch verband, maar het gevolg van meer waarnemingen is zo mogelijk betere waarnemingen. De data in de tabel van het artikel “Hoe is het drachtpercentage opgebouwd en wat zegt dit?” zijn dus hoogstwaarschijnlijk reproduceerbaar in onderzoek.

Concreet mijn gedachte: focus op tochtwaarnemingen zal pregrate langs beide parameters (%tochtwaarneming en %conceptie) positief beïnvloeden.

Hallo Bartele,

Aansluitend op de eerste reactie:

Indien een ondernemer nu weet dat hij/zij met de pregrate onder gemiddeld scoort, zal op basis van vergelijking tussen de eigen bedrijfssituatie en die van de (betere) collega’s gekeken kunnen worden waar verbeteringen mogelijk zijn. Zoals eerder gezegd, focus op tochtwaarnemingen heeft prioriteit.

Om handvatten mee te geven wordt de tochtwaarneming uitgesplitst als volgt:

% Tochtwaarneming = % ZIEN (ondernemer) X % LATEN ZIEN (koe, ondernemer)

ZIEN (de ondernemer aan zet):
Geef ik voldoende aandacht – Spendeer ik voldoende tijd – Loop ik rond met het juiste verwachtingspatroon – Is de administratie volledig en adequaat / wordt deze voldoende gebruikt als uitgangspunt bij waarnemingen – Kan ik gebruik maken van technieken – Houd ik rekening met historische gegevens van individuele dieren – Veroorzaak ik zelf geen constante onrust – etc.?

LATEN ZIEN (de koe aan zet, de ondernemer indirect aan zet):
Hoe is de gezondheid (vruchtbaarheid / klauw / spijsvertering) – hoe is het gesteld met de algehele hygiëne en de hygiëne met name rond het moment van afkalven – adequate voeding – voldoende algehele rust in de stal / koppel – gebruik technieken – etc.?

Indien u als ondernemer nu denkt ‘…het kan op mijn bedrijf op bepaalde punten beter…’, dan heeft u potentie binnen uw eigen management om het % ZIEN te verbeteren en uw koe te helpen het % LATEN ZIEN te verhogen.

Iedere ondernemer een stijging van de pregrate toegewenst